పంజాబ్ గ్రామీణ సంస్కృతిలో ‘చార్‌పాయి’కి ప్రత్యేక స్థానం

ఇది కేవలం ఓ మంచం కాదు.. గ్రామీణ సామూహిక జీవనానికి ప్రతీక

అమృత్‌సర్: మంచం అంటే ఇద్దరు.. మహా అయితే నలుగురు పడుకునేదని అనుకుంటాం. కానీ, ఒక మంచంపై ఏకంగా 50 మంది ఒకేసారి కూర్చోవచ్చు.. పడుకోవచ్చు అంటే నమ్మగలరా? అలాంటి అరుదైన, భారీ చార్‌పాయి (ఖాట్) మన దేశంలోనే ఉంది. పంజాబ్‌లోని అమృత్‌సర్ నగరంలో ఉన్న ఈ మహా మంచం ఇప్పుడు పర్యాటకులను, స్థానికులను సమానంగా ఆకట్టుకుంటోంది.

అమృత్‌సర్ టెలిఫోన్ ఎక్స్చేంజ్ సమీపంలో ఓ పెద్ద చెట్టు నీడలో ఈ భారీ చార్‌పాయి కనిపిస్తుంది. సుమారు 16 అడుగుల పొడవు కలిగిన ఈ సంప్రదాయ మంచం వందేళ్లకు పైగా చరిత్ర కలిగి ఉందని స్థానికులు చెబుతున్నారు. దానికి వర్షం, ఎండల నుంచి రక్షణగా ప్రత్యేక షెడ్‌ను కూడా ఏర్పాటు చేశారు. అక్కడికి వచ్చే ఎవరైనా ఈ మంచంపై కూర్చొని విశ్రాంతి తీసుకోవచ్చు.

పంజాబ్ గ్రామీణ సంస్కృతిలో **’చార్‌పాయి’**కి ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. చెక్కతో తయారుచేసిన ఫ్రేమ్‌కు నూలు లేదా తాడు అల్లికతో రూపొందించే ఈ మంచం ఉత్తర భారతదేశంలోని గ్రామాల్లో ఇప్పటికీ విస్తృతంగా కనిపిస్తుంది. దీని చరిత్ర శతాబ్దాల నాటిదిగా భావిస్తున్నారు.

అయితే అమృత్‌సర్‌లోని ఈ చార్‌పాయి ప్రత్యేకత దాని పరిమాణంలోనే కాదు. ఒకప్పుడు గ్రామ పెద్దలు, రైతులు, స్థానికులు ఇక్కడే సమావేశమై గ్రామ సమస్యలు చర్చించేవారని చెబుతారు. పంటలు, కుటుంబ విషయాలు, సామాజిక నిర్ణయాలు, పండుగల ఏర్పాట్లు… ఇలా అనేక అంశాలపై గంటల తరబడి ఈ మంచంపైనే మాటామంతి సాగేదట. అందుకే ఇది కేవలం ఓ మంచం కాదు.. గ్రామీణ సామూహిక జీవనానికి ప్రతీకగా నిలిచింది.

నేటి కాలంలో ప్రతి ఒక్కరూ మొబైల్ ఫోన్లు, సోషల్ మీడియాతో బిజీగా గడుపుతుంటే.. ఒకప్పుడు ఇలాంటి చార్‌పాయిలే గ్రామాల్లో సామాజిక వేదికలుగా ఉండేవి. సాయంత్రం వేళ పెద్దలు, యువకులు, పిల్లలు కలిసి కూర్చొని కబుర్లు చెప్పుకోవడం, నిర్ణయాలు తీసుకోవడం, బంధాలను బలోపేతం చేసుకోవడం ఆనాటి గ్రామీణ జీవనశైలిలో భాగం.

ఈ భారీ చార్‌పాయి ప్రస్తుతం అమృత్‌సర్‌కు వచ్చే పర్యాటకులకు ఆసక్తికర ఆకర్షణగా మారింది. గోల్డెన్ టెంపుల్‌ను సందర్శించే వారిలో చాలామంది ఈ అరుదైన మంచాన్ని కూడా చూసి ఫొటోలు దిగుతున్నారు. స్థానికులు కూడా దీనిని తమ సంప్రదాయానికి ప్రతీకగా భావిస్తూ సంరక్షిస్తున్నారు.

వేగంగా మారుతున్న జీవనశైలిలో ఇలాంటి వారసత్వ చిహ్నాలు మనకు ఒక సందేశాన్ని గుర్తు చేస్తున్నాయి. ఒక మంచం… ఒక గ్రామాన్ని ఒక్కచోట చేర్చేది. ఒక చార్‌పాయి… సమాజాన్ని కలిపి ఉంచే సంస్కృతికి ప్రతీక. నేటి తరానికి అది కేవలం ఓ భారీ మంచంలా కనిపించినా, అప్పటి తరానికి అది బంధాలు, చర్చలు, ఐక్యతకు చిరునామా. అందుకే అమృత్‌సర్‌లోని ఈ చార్‌పాయి నేటికీ వందేళ్ల చరిత్రను మోస్తూ, సందర్శకులను ఆశ్చర్యపరుస్తూనే ఉంది.