యూపీఐపై ఛార్జీలు..

  • డిజిటల్ చెల్లింపుల చట్టంలో కీలక మార్పులు
  • లోక్‌సభ ఆమోదంతో యూపీఐలో కీలక మార్పు

న్యూఢిల్లీ, ఆంధ్రప్రభ : దేశంలో కోట్లాది మంది వినియోగిస్తున్న యూపీఐ (UPI) చెల్లింపులపై భవిష్యత్తులో ఛార్జీలు విధించే అవకాశాలకు మార్గం సుగమమైంది. పేమెంట్ అండ్ సెటిల్‌మెంట్ సిస్టమ్స్ యాక్ట్-2007లో మార్పులు చేసే బిల్లుకు లోక్‌సభ ఆమోదం తెలిపింది. ఈ సవరణతో కేంద్ర ప్రభుత్వం నోటిఫై చేసే ఎలక్ట్రానిక్ చెల్లింపు విధానాలపై బ్యాంకులు, పేమెంట్ సర్వీస్ ప్రొవైడర్లు రుసుములు వసూలు చేసే అవకాశాన్ని కల్పించేలా చట్టాన్ని సవరించారు.

ప్రస్తుతం భీమ్-యూపీఐ, రూపే డెబిట్ కార్డు వంటి గుర్తించిన డిజిటల్ చెల్లింపులపై మర్చంట్ డిస్కౌంట్ రేట్ (MDR) లేదా ఇతర సేవా రుసుములు వసూలు చేయడానికి అనుమతి లేదు. తాజా సవరణతో ఈ నిబంధనను మార్చే వీలుంటుంది. అయితే ఇప్పుడే యూపీఐ లావాదేవీలపై ఛార్జీలు విధిస్తున్నట్లు కాదు. దీనిపై తుది నిర్ణయం కేంద్ర ప్రభుత్వం భవిష్యత్తులో జారీ చేసే నోటిఫికేషన్లపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

ఎందుకు ఈ మార్పు..?

డిజిటల్ చెల్లింపుల వ్యవస్థ నిర్వహణకు భారీగా ఖర్చు అవుతున్న నేపథ్యంలో బ్యాంకులు, పేమెంట్ సంస్థలకు స్థిరమైన ఆదాయ మార్గం కల్పించాలనే ఉద్దేశంతో ఈ మార్పు తీసుకొచ్చినట్లు తెలుస్తోంది. ప్రస్తుతం యూపీఐ సేవలు పూర్తిగా ఉచితంగా అందుతున్నప్పటికీ, మౌలిక సదుపాయాల నిర్వహణకు అయ్యే వ్యయాన్ని ప్రభుత్వం లేదా సేవలను వినియోగించే వారిలో ఎవరో ఒకరు భరించాల్సి ఉంటుందని ఆర్థిక వర్గాలు పేర్కొంటున్నాయి.

ఈ అంశంపై ఆర్‌బీఐ గవర్నర్ సంజయ్ మల్హోత్రా స్పందిస్తూ.. యూపీఐపై ఎండీఆర్ విధింపుపై ఇప్పుడే నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు భావించడం తొందరపాటు అవుతుందని చెప్పారు. డిజిటల్ చెల్లింపుల మౌలిక సదుపాయాల కోసం పెట్టుబడులు అవసరమని, ఆ వ్యయాన్ని పన్నుల రూపంలో ప్రభుత్వం భరించాలా లేదా వినియోగదారులు, వ్యాపారులు రుసుముల రూపంలో భరించాలా అన్నది విధానపరమైన నిర్ణయమని పేర్కొన్నారు.

ఎవరిపై ప్రభావం ఉండొచ్చు?

నిపుణుల అంచనా ప్రకారం, భవిష్యత్తులో ఛార్జీలు అమలైతే అవి ప్రధానంగా వ్యాపారులకు (Merchant Payments) లేదా అధిక విలువ కలిగిన లావాదేవీలకు మాత్రమే పరిమితం చేసే అవకాశం ఉంది. వ్యక్తుల మధ్య జరిగే సాధారణ పీర్-టు-పీర్ (P2P) యూపీఐ చెల్లింపులను యథాతథంగా ఉచితంగానే కొనసాగించే అవకాశముందని భావిస్తున్నారు. అయితే దీనిపై కేంద్ర ప్రభుత్వం ఇంకా స్పష్టమైన మార్గదర్శకాలు విడుదల చేయలేదు.

ప్రస్తుతం దేశవ్యాప్తంగా యూపీఐ లావాదేవీలు యథావిధిగా ఉచితంగానే కొనసాగుతున్నాయి. లోక్‌సభ ఆమోదించిన సవరణ కేవలం భవిష్యత్తులో అవసరమైతే ఛార్జీలు విధించేందుకు చట్టపరమైన అవకాశం కల్పించడమే తప్ప, వెంటనే వినియోగదారులపై రుసుములు అమలులోకి వచ్చినట్లు కాదు.