బురదలో గార్ధేబాల పరుగు…

బురదలో గార్ధేబాల పరుగు…

• భక్తి, సంప్రదాయాల సంబరం
• కల్లూరులో వినూత్న ఉగాది ఉత్సవ
• గాడిదలతో ప్రదక్షిణలు
• 150 ఏళ్ల ఆచారం… కష్టాలను జయించే సంకేతం
• బురదలో పోరాటం… జీవన తత్త్వాన్ని చాటి చెప్పిన ఉత్సవం
• పశుసంపదకు కృతజ్ఞతగా గార్ధేబాల సమరం

కర్నూలు బ్యూరో, ఆంధ్రప్రభ : ఆచార సంప్రదాయాలకు కర్నూలు జిల్లా చిరునామాగా నిలుస్తోంది. కాలం మారినా… పాత ఆచారాలు మాత్రం ఇక్కడి ప్రజల జీవనశైలిలో ఇప్పటికీ బలంగా నాటుకుపోయాయి. ఉగాది సందర్భంగా నిర్వహించే బురదలో గార్ధేబాల పరుగు కూడా అలాంటి అరుదైన సంప్రదాయాలలో ఒకటి. వినూత్నంగా కనిపించినా… దాని వెనుక భక్తి, ప్రకృతి, జీవన విధానాల మేళవింపు స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది.

ఉగాది వేడుకలకు ప్రత్యేక ఆకర్షణ

తెలుగు సంవత్సరాది రోజున కర్నూలులో ఉగాది వేడుకలు వైభవంగా సాగుతాయి. శుక్రవారం కర్నూల్ లోని కల్లూరు చౌడేశ్వరి అమ్మవారి ఆలయం ఈ సందర్భంగా భక్తులతో కళకళలాడుతుంది. పండుగ రోజున ఎడ్ల బండ్లు, పాడి పశువులతో ఆలయానికి ప్రదక్షిణలు చేసి మొక్కులు తీర్చుకోవడం ఆనవాయితీ. అయితే ఈ వేడుకలకు నిజమైన ప్రత్యేకత మరుసటి రోజు కనిపిస్తుంది. రజకులు తమ గాడిదలను అలంకరించి ఆలయం చుట్టూ బురదలో ప్రదక్షిణలు చేయించడం ‘గార్ధేబాల పరుగు’గా ప్రసిద్ధి చెందింది.

బురదలో పోరు… భక్తి రూపంలో ఉత్సవం

ఆలయం పరిసరాల్లో ముందుగానే మట్టిని పోసి నడుములోతు బురదను సిద్ధం చేస్తారు. ఆ బురదలో గాడిదలతో బండ్లు కట్టి రజకులు ప్రదక్షిణలు చేస్తారు. గాడిదలు బురదలో ముందుకు కదలడానికి కష్టపడుతుంటే… యువకులు కేరింతలతో ప్రోత్సహిస్తూ వాటిని ముందుకు నడిపిస్తారు.
ఈ దృశ్యం ఒకవైపు వినోదాన్ని కలిగిస్తే… మరోవైపు గ్రామీణ జీవన పోరాటాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది. కష్టాల్లోనూ ముందుకు సాగాలనే సంకల్పానికి ఇది చిహ్నంగా నిలుస్తుంది.

ఉత్సవానికి ఊరేగింపుల హంగు

ఈ కార్యక్రమానికి ముందు గాడిదలను రంగురంగులుగా అలంకరించి, బ్యాండు మేళాలు, తాళాలు, నృత్యాలతో ఊరేగింపుగా ఆలయానికి తీసుకువస్తారు. ఈ ఊరేగింపులు వినాయక నిమజ్జనాన్ని తలపించేలా ఉత్సాహభరితంగా సాగుతాయి. కర్నూలు నగరంతో పాటు పరిసర ప్రాంతాల నుంచి వేలాదిగా ప్రజలు తరలి వచ్చి ఈ ఉత్సవాన్ని తిలకిస్తారు.

సంప్రదాయం వెనుక ఆధ్యాత్మిక భావం

ఈ ఆచారం కేవలం వినోదం కోసం కాదు. వర్షాలు బాగా కురవాలని, పంటలు పండాలని, పశుసంపద పెరగాలని భక్తులు ప్రార్థిస్తూ ఈ ప్రదక్షిణలు నిర్వహిస్తారు. గాడిదలు, పశువులు మన జీవనాధారమని గుర్తుచేస్తూ వాటి పట్ల కృతజ్ఞతను తెలియజేసే విధానంగా కూడా దీనిని భావిస్తారు.

150 ఏళ్ల చరిత్ర… తరతరాలకు వారసత్వం

దాదాపు 150 ఏళ్ల చరిత్ర కలిగిన ఈ సంప్రదాయం ఇప్పటికీ కొనసాగుతుండటం విశేషం. పూర్వీకులు ప్రారంభించిన ఈ ఆచారాన్ని భవిష్యత్ తరాలకు అందించాలనే ఉద్దేశంతో రైతులు, రజకులు కలిసి కొనసాగిస్తున్నారు. కాలానుగుణంగా మార్పులు వచ్చినా… వర్షాభావం, పశుసంపద తగ్గుదల వంటి సమస్యలు ఉన్నా… సంప్రదాయాన్ని నిలబెట్టేందుకు ప్రజలు కృషి చేస్తున్నారు.

జీవన తత్త్వాన్ని చెప్పే ఉత్సవం

గాడిదలు శ్రమకు ప్రతీక. బురదలో వాటి పోరాటం… జీవితంలో మనిషి ఎదుర్కొనే కష్టాలను సూచిస్తుంది. వాటిని ప్రోత్సహించే యువత… సమాజంలో పరస్పర సహకారానికి నిదర్శనం. ఈ ఉత్సవం ద్వారా “కష్టాన్ని ధైర్యంగా ఎదుర్కొంటే విజయం సాధ్యం” అనే సందేశం స్పష్టంగా ప్రతిఫలిస్తుంది.

సంస్కృతికి నిలువెత్తు నిదర్శనం

ఆధునిక యుగంలో కూడా ఇలాంటి సంప్రదాయాలు కొనసాగడం కర్నూలు సంస్కృతికి ప్రత్యేక గుర్తింపునిస్తుంది. ఇది కేవలం ఒక ఉత్సవం కాదు… గ్రామీణ జీవన విధానం, భక్తి, ప్రకృతి అనుబంధాన్ని ఒకే వేదికపై చూపించే అరుదైన సందర్భం.