దేహ సాక్షాత్కారం.. దేహమే దైవాన్ని చేరుకునే పవిత్ర సాధనం

దేహ సాక్షాత్కారం.. దేహమే దైవాన్ని చేరుకునే పవిత్ర సాధనం

దేహమే దేవాలయం.. ఆత్మే సనాతన దేవుడు

యోగం, ధ్యానం ద్వారా దేహ చైతన్య అనుభూతి‘

యథా పిండే తథా బ్రహ్మాండే’ తత్వం

దేహ నశ్వరత్వం నుంచి ఆత్మ శాశ్వతత్వం వైపు ప్రయాణం

సాధారణంగా ఆధ్యాత్మికత అనగానే భౌతిక జగత్తును , ఈ శరీరాన్ని వదిలిపెట్టి ఎక్కడో ఉన్న పరమాత్మను వెతకడం అనే భావన చాలామందిలో ఉంటుంది. కానీ, భారతీయ సనాతన తత్వశాస్త్రం ప్రకారం, అత్యున్నతమైన ఆధ్యాత్మిక సాధనకు, ఆత్మ సాక్షాత్కారానికి పునాది ఈ దేహమే. “దేహ సాక్షాత్కారం” అంటే కేవలం మన కంటికి కనిపించే చర్మం, మాంసం, ఎముకల కూర్పును తెలుసుకోవడం కాదు, ఈ భౌతిక రూపం వెనుక ఉన్న అనంతమైన చైతన్యాన్ని, దైవత్వాన్ని దేహ మాధ్యమం ద్వారానే దర్శించడం.

‘దేహో దేవాలయః ప్రోక్తో జీవో దేవః సనాతనః’ (ఈ దేహమే ఒక పవిత్రమైన దేవాలయం, అందులో కొలువై ఉన్న జీవుడే ఆ సనాతన దేవుడు). మనం గుడికి వెళ్లి విగ్రహాన్ని ఎలా పూజిస్తామో, మన లోపల ఉన్న ప్రాణశక్తిని, ఆత్మను అలాగే గౌరవించాలి. బాహ్య ప్రపంచంలోని ఆలయాలన్నీ మానవ నిర్మితాలు, కానీ ఈ దేహం భగవత్ నిర్మితమైన సజీవ ఆలయం.

ఎప్పుడైతే మనిషి తన దేహాన్ని పరమాత్మ నివసించే గర్భగుడిగా భావిస్తాడో, అప్పుడు అతని ప్రతి ఆలోచన, ప్రతి కర్మ పవిత్రంగా మారుతాయి. దేహాన్ని సక్రమంగా చూసుకోవడం అంటే భౌతికమైన మోహం కాదు, అది దైవత్వానికి ఇచ్చే గౌరవం.

మహాకవి కాళిదాసు తన కుమారసంభవంలో ‘శరీరమాద్యం ఖలు ధర్మసాధనమ్’ అన్నాడు. ఏ ధర్మాన్ని ఆచరించాలన్నా, ఏ ఆధ్యాత్మిక సాధన (ధ్యానం, యోగం, జపం) చేయాలన్నా ఈ శరీరం ఆరోగ్యంగా, సచేతనంగా ఉండాలి.

యోగశాస్త్రం ప్రకారం, దేహం అనేది కేవలం ఒక భౌతిక రూపం కాదు, అది ఒక శక్తి క్షేత్రం. మన దేహంలో ఉన్న షట్చక్రాలు (మూలాధారం నుండి సహస్రారం వరకు) ఆధ్యాత్మిక శక్తి కేంద్రాలు. ఆసనాలు, ప్రాణాయామం ద్వారా శరీరాన్ని, శ్వాసను నియంత్రించినప్పుడు మనస్సు ప్రశాంతతను పొందుతుంది. ఈ కేంద్రాల గుండా ప్రవహించే కుండలినీ శక్తిని అనుభూతి చెందడమే నిజమైన దేహ సాక్షాత్కారం.

భగవద్గీతలో చెప్పబడిన కర్మయోగానికి దేహమే ముఖ్య సాధనం. చేతులు సత్కర్మలు చేయడానికి, కాళ్లు ధర్మమార్గంలో నడవడానికి, నోరు సత్యాన్ని పలకడానికి ఉపయోగపడినప్పుడే ఈ దేహానికి సార్థకత లభిస్తుంది.

‘యథా పిండే తథా బ్రహ్మాండే’ ఈ చిన్న శరీరంలో (పిండాండంలో) ఏముందో, అనంతమైన ఈ విశ్వంలోనూ (బ్రహ్మాండంలోనూ) అదే ఉంది. మనం విశ్వానికి వేరుగా ఎక్కడో లేము. మనమే ఒక చిన్న విశ్వం, విశ్వమే మన రూపం. దేహ సాక్షాత్కారంలో ఈ సూత్రం ఒక అద్భుతమైన మైలురాయి.

విశ్వంలో వివిధ లోకాలు లేదా శక్తి కేంద్రాలు ఉన్నట్లే, మన వెన్నెముక ఆధారంగా ఆరు చక్రాలు కొలువై ఉన్నాయి. విశ్వశక్తిని మనలోకి లాక్కునే యాంటెన్నాలు ఇవి. విశ్వంలో రోజులు, రాత్రులు, రుతువులు ఎలా మారుతుంటాయో… మన శరీరంలోనూ జీవ గడియారం అలాగే నడుస్తుంది.

ప్రకృతిలో సృష్టి, స్థితి, లయలు నిరంతరం సాగుతుంటాయి. మన దేహంలోనూ ప్రతి క్షణం పాత కణాలు చనిపోతూ, కొత్త కణాలు పుడుతూనే ఉన్నాయి. విశ్వ నియమానికి మన దేహం ఏమాత్రం మినహాయింపు కాదు.

మనలోని పంచభూతాలు (భూమి, నీరు, అగ్ని, వాయువు, ఆకాశం) బాహ్య ప్రకృతికి అద్దం పడతాయి. విశ్వంలో నిరంతరం సాగే సృష్టి, స్థితి, లయ కారకాలు మన శ్వాసలో, జీర్ణక్రియలో, కణాల పుట్టుక చావులలో నిరంతరం జరుగుతూనే ఉన్నాయి. దేహాన్ని లోతుగా పరిశీలిస్తే, మనం విశ్వం కంటే వేరు కాదనే అద్వైత భావన సిద్ధిస్తుంది. ఈ సృష్టిలోని ప్రతి అణువూ మనలోనే ఉందనే సత్యాన్ని దేహం ద్వారా తెలుసుకోవడమే దేహ సాక్షాత్కారం.

దేహ సాక్షాత్కారంలో మరొక ముఖ్యమైన ఘట్టం దేహంపై ఉన్న అజ్ఞానపు మోహాన్ని వీడి, దాని వాస్తవికతను గ్రహించడం. ఈ శరీరం శాశ్వతం కాదు. ఇది కాలక్రమేణా మార్పులకు లోనవుతుంది (బాల్యం, యవ్వనం, వార్ధక్యం). కాలం దేహంపై రాసే ముడతలు, తెచ్చే మార్పులు మనకు వైరాగ్యాన్ని, సత్యదర్శనాన్ని అందిస్తాయి.

ఈ నశ్వరత్వాన్ని గుర్తించినప్పుడు మనిషికి అహంకారం నశిస్తుంది. ‘నేను అంటే కేవలం ఈ రూపం కాదు, ఈ రూపానికి కారణమైన అంతర్లీన చైతన్యాన్ని’ అనే వివేకం కలుగుతుంది. ఇక్కడే భౌతికత్వం ముగిసి, సంపూర్ణ ఆధ్యాత్మికత ప్రారంభమవుతుంది.

దేహ సాక్షాత్కారం అనేది దేహాన్ని అతిగా ప్రేమించడమో లేదా దేహాన్ని తృణీకరించడమో కాదు. అది దేహాన్ని ఒక అద్భుతమైన మాధ్యమంగా గుర్తించి, దాని ద్వారా పరమాత్మను చేరుకునే అంతరంగ ప్రయాణం.

దేహాన్ని పవిత్రంగా ఉంచుకుంటూ, దాని పరిమితులను తెలుసుకుంటూ, అందులోని అపరిమితమైన ఆత్మతత్వాన్ని దర్శించడమే మానవ జన్మకు పరమావధి.

ఎప్పుడైతే ఈ సాక్షాత్కారం కలుగుతుందో, అప్పుడు ప్రతి శ్వాస ఒక మంత్రంగా, ప్రతి అడుగు ఒక ప్రదక్షిణగా, ప్రతి కర్మ ఒక పూజగా మారుతుంది. దేహాన్ని కేవలం నశ్వరమైన రక్తం, మాంసాల ముద్దగా కాకుండా, ఆత్మ నివసించే ఒక పవిత్ర క్షేత్రంగా గుర్తించడమే మొదటి సాక్షాత్కారం.