కృతజ్ఞతా భావం.. జీవితాన్ని మార్చే అమృతధార

• కృతజ్ఞతే మానసిక ప్రశాంతతకు మూలం
• సనాతన ధర్మంలో కృతజ్ఞతకు ఉన్న విశిష్ట స్థానం
• కుంతీదేవి సందేశం చెప్పే జీవిత సత్యం
• కృతజ్ఞత వల్ల కలిగే మానసిక, ఆధ్యాత్మిక ప్రయోజనాలు
• సంతృప్తితో జీవించడమే నిజమైన ఆనందం

సృష్టిలో మానవ జన్మ ఎంతో ఉత్కృష్టమైనది. భగవంతుడు మనకు ప్రసాదించిన ఈ జీవితం ఎన్నో అద్భుతాల సమాహారం. అయితే, నేటి ఆధునిక పరుగుల లెక్కింపులో మనిషి తన వద్ద ‘లేని’ వాటి గురించి ఆలోచిస్తూ, నిరంతరం బాధపడుతూ గడిపేస్తున్నాడే తప్ప… తన వద్ద ‘ఉన్న’ వాటిని చూసి సంతోషించడం పూర్తిగా మరుస్తున్నాడు. ఈ నిరంతర అసంతృప్తి, మానసిక ఒత్తిడి నుంచి విముక్తిని ప్రసాదించే ఒకే ఒక్క దివ్యౌషధం ‘కృతజ్ఞతా భావం’.

కృతజ్ఞత అంటే కేవలం ఒక సహాయానికి బదులుగా పైపైన ‘ధన్యవాదాలు’ చెప్పడం మాత్రమే కాదు; అది అంతరంగం లోతుల్లో నుంచి ఉద్భవించే ఒక పవిత్రమైన అనుభూతి. ఉదయాన్నే కళ్ళు తెరవగానే ఈ అందమైన సృష్టిని చూడగలుగుతున్నందుకు ప్రకృతికి, మన అస్తిత్వానికి కారణమైన తల్లిదండ్రులకు, సన్మార్గంలో నడిపించే గురువులకు, నిరంతరం మన శ్వాసను శాసించే ఆ భగవంతునికి హృదయపూర్వకంగా కృతజ్ఞతలు చెప్పుకోవడం ఒక ఉత్తమమైన ఆధ్యాత్మిక సాధన. “ఎవరి హృదయం కృతజ్ఞతతో నిండి ఉంటుందో, వారి జీవితంలో భగవంతుని అనుగ్రహం ఎల్లప్పుడూ ప్రవహిస్తూనే ఉంటుంది.”

మన సనాతన ధర్మంలో కృతజ్ఞతకు అత్యున్నత స్థానం ఉంది. పొలాల్లో పంట చేతికి రాగానే ఆ మొదటి ధాన్యాన్ని భగవంతునికి నైవేద్యంగా సమర్పిస్తూ, ఆ పంట పండటానికి కారణమైన ప్రకృతికి మరియు అహర్నిశలు శ్రమించిన రైతుకు హృదయపూర్వకమైన కృతజ్ఞతలు తెలుపుకుంటాం. మనకు జీవాన్నిచ్చే సూర్యుడిని, గాలిని, నీటిని దేవతలుగా కొలుస్తాం. ఇదంతా సంస్కృతిలో భాగమైన కృతజ్ఞతా భావమే. ఈ భావం నిరంతరం అలవడినప్పుడు మనిషిలో అహంకారం నశిస్తుంది. నావల్లనే అంతా జరుగుతోంది అనే భ్రమ తొలగి, సమస్త జీవకోటి పట్ల ప్రేమ, కరుణ, ఆత్మీయత కలుగుతాయి.

భారతీయ ఆధ్యాత్మికతలో దీనికొక అద్భుతమైన ఉదాహరణ ఉంది. కురుక్షేత్ర యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత శ్రీకృష్ణుడు సెలవు తీసుకోబోతుంటే, కుంతీదేవి ఆయనను ఒక విచిత్రమైన వరాన్ని కోరుతుంది. “కృష్ణా! నాకు ఎప్పుడూ కష్టాలనే ఇవ్వు. ఎందుకంటే కష్టాల్లో ఉన్నప్పుడే నీవు మా పక్కన ఉన్నావనే సత్యం గుర్తుకొస్తుంది. ఆ కష్టాలే నిన్ను నిరంతరం స్మరించేలా చేసి, మాలో కృతజ్ఞతా భావాన్ని సజీవంగా ఉంచుతాయి” అంటుంది. జీవితంలో అనుకూలతలను మాత్రమే కాదు, మనల్ని రాటుదేల్చే ప్రతికూలతలను కూడా భగవత్ ప్రసాదంగా భావించి కృతజ్ఞత చూపడమే నిజమైన భక్తి.

సైన్స్ కూడా ఏం చెబుతుందంటే ఎవరైతే రోజులో కొద్ది సమయం కృతజ్ఞతా భావంతో గడుపుతారో, వారిలో మానసిక ఆందోళనలు తగ్గి, మెదడులో సానుకూల హార్మోన్లు విడుదలవుతాయి. జీవితంలో కష్టాలు అందరికీ వస్తాయి. కానీ, కృతజ్ఞత గల వ్యక్తి ఆ కష్టాల్లోనూ దాగి ఉన్న ఒక మంచి పాఠాన్ని చూస్తాడు. ఓటమిని కూడా భవిష్యత్తు విజయానికి పునాదిగా, ఒక అనుభవంగా స్వీకరిస్తాడు.

సంతృప్తి లేని జీవితం ఎంత ఐశ్వర్యం ఉన్నా వ్యర్థమే. లభించిన ప్రతి చిన్న అవకాశాన్ని, సంతోషాన్ని గుర్తిస్తూ, ఈ సృష్టికి కృతజ్ఞతగా జీవించడమే నిజమైన పూజ. ఈ రోజు నుంచే, మనకు ఉన్నదానిని బట్టి తృప్తి చెందుదాం. తోటివారికి సహాయం చేస్తూ, ప్రకృతిని గౌరవిస్తూ, కృతజ్ఞతా పూర్వకమైన హృదయంతో జీవనాన్ని సాగిద్దాం. అదే మనకు శాశ్వత ప్రశాంతతను, ఆనందాన్ని ఇస్తుంది.